2-15 انواع هزینه ها در صندوق های سرمایه گذاری
به طور کلی هزینه های هر صندوق سرمایه گذاری مشترک به سه گروه هزینه ارکان،هزینه های دوره ای و هزینه های صدور و ابطال تقسیم می شوند:
مهمترین هزینه مربوط به صندوق های سرمایه گذاری کارمزدی است که ارکان
اجرایی و نظارتی صندوق (مدیر ، متولی و ضامن)به علت خدمات ارائه شده و ریسک
متحمل شده بابت ضمانت نقد شوندگی دریافت می کنند.روش محاسبه کارمزد ارکان
مذکور مبتنی بر دارایی [1]است،یعنی
کارمزد هر کدام به صورت درصدی از خالص ارزش روز دارایی های صندوق که در
امید نامه مشخص شده است محاسبه شده و به صورت روز شمار از دارایی های صندوق
کسر و هر سه ماه یکبار در صورت تایید حساب ها حداکثر تا 90 درصد قابل
پرداخت می باشد.به عنوان مثال در ایران ، ارکان صندوق های فعال در بازار
سرمایه در حال حاضر، کارمزد مدیر برابر 2 درصد از مجموع ارزش روز سهام و حق
تقدم تحت مالکیت صندوق به انظمام 3 درصد از ارزش روز اوراق بهادار با
درآمد ثابت،کارمزد متولی 5 درصد از مجوع ارزشروز دارایی های صندوق و
کارمزد ضامن 5/2 درصد از ارزش روز سهام و حق تقدم تحت مالکیت صندوق را
تشکیل می دهد که پس از تصویب مجمع موسس این صندوق ها در امید نامه آنها درج
و وزن اصلی هزینه ای تحمیلی به صندوق را به خود اختصاص
می دهد. البته صندوق ها می توانند به صلاح دید موسسین و با توافق ارکان صندوق سقف
کارمزد های پرداختی را کاهش دهند تا مزیت رقابتی مناسبی برای جذب سرمایه
گذاران فراهم کنند. (اساسنامه و امید نامه صندوق های سرمایه گذرای، 1387)
2-15-2 هزینه ای دوره ای[2]
هزینه ای دوره شامل هزینه ای حسابرسی ،هزینه تاسیس و تسویه، هزینه مجامع و عضویت در
کانون ها و سایر هزینه ها می باشد.هزینه حسایرسی مربوط به دستمزد خدماتی
است که بابت یکسال مالی به حسابرس صندوق پرداخت می شود. میزان این دستمزد
ها توسط متولی به مجمع پیشنهاد
می شود و مبلغ تصویب شده در امید نامه صندوق ذکر خواهد شد.هزینه تاسیس و
تسویه هزینه هایی هستند که قبل از دریافت مجوز فعالیت و شروع فعالیت صندوق
پرداخت شده و یا هزینه هایی که برای انجام امور مربوط به تسویه و پایان
فعالیت صندوق در امید نامه پیش بینی می شود.این هزینه ها در طول دوره
فعالیت صندوق به صورت روزانه مستهلک می شوند.هزینه مجمع و عضویت در
کانون ها نیز که سقف آن در امید نامه صندوق ها پیش بینی می شود و در صورت
محقق شدن و پس از پرداخت برای ادامه دوره مربوطه به صورت روز شمار مستهلک
شده و از ارزش خالص
دارایی های صندوق کسر می شود.سایر هزینه ها نیز همچون هزینه های دعاوی
حقوقی در صورت پیش بینی در اساسنامه و امید نامه صندوق ها در محاسبات
خالص ارزش روز دارایی های صندوق منظور می شود.شایان ذکر است که سهم هزینه
های مذکور در صندوق های سرمایه گذاری مشترک در سهام دارای مجوز فعالیت در
بازار اوراق بهادار تهران تقریباٌ بالغ بر درصد خالص ارزش دارایی های این
صندوق ها در سال است.
2-15-3 هزینه های صدور و ابطال
در حالی که هزینه ای کارمزد و دوره ای از محل دارایی های صندوق پرداخت و منجر به کاهش خالص ارزش دارایی های صندوق متناسب با هزینه های روزانه می شوند ، برخی هزینه های دیگر مربوط به زمان و تعداد صرف فرآیند صدور و ابطال سرمایه گذار می شوند.بنابراین چنین هزینه هایی به طور مستقیم به سرمایه گذار تحمیل شده و سرمایه گذار می تواند با برنامه ریزی صحیح خود آن را به حداقل برساند.این هزینه ها با هدف افزایش دوره سرمایه گذاری صندوق صورت می گیرد ، چراکه لازمه ی نتیجه گیری از هر سرمایه گذاری ، صرف هزینه و برنامه ریزی مناسبی است که با گذشت زمان محقق می شود و با ورود و خروج سریع سرمایه هزینه های مازادی به طور مستقیم و غیر مستقیم بر صندوق تحمیل می شود.بخشی از این هزینه ها مربوط به جریمه تعجیل در خروج [3] است.این هزینه ها از سرمایه گذارانی که مدت سرمایه گذاری آنها کمتر از 90 روز باشد دریافت خواهد شد.بنابر این سرمایه گذارانی که حداقل 90 روز از زمان صدور واحد های سرمایه گذاری آنها سپری شده باشد و برای ابطال واحد های سرمایه گذاری خود اقدام کنند ، این هزینه را پرداخت نخواهند کرد.(چاوشی،1387)
[1]Asset Based Fee
1Level Loads
[3]Exit Fee